TS Ngô Đức Lâm Mở rộng Luật Dầu khí tạo động lực để Petrovietnam phát triển năng lượng biển
Không gian biển đang được xem là dư địa phát triển chiến lược quan trọng để Việt Nam hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng hai con số. Theo TS Ngô Đức Lâm, nguyên Phó Viện trưởng Viện Năng lượng Bộ Công Thương, việc hoàn thiện và mở rộng Luật Dầu khí sẽ tạo điều kiện thuận lợi cho Tập đoàn Công nghiệp Năng lượng Quốc gia Việt Nam (Petrovietnam) tham gia sâu hơn vào lĩnh vực phát triển năng lượng biển và các trung tâm công nghiệp năng lượng tích hợp.
Bối cảnh chiến lược phát triển năng lượng biển
Việt Nam với đường bờ biển dài hơn 3.260 km và vùng đặc quyền kinh tế rộng lớn sở hữu tiềm năng năng lượng biển khổng lồ. Theo đánh giá của các chuyên gia, trữ lượng dầu khí tiềm năng của Việt Nam ở Biển Đông có thể lên đến vài tỷ tấn dầu equivalent. Tuy nhiên, việc khai thác hiệu quả các nguồn tài nguyên này vẫn còn nhiều thách thức về mặt pháp lý và công nghệ.
TS Ngô Đức Lâm nhấn mạnh: "Trong bối cảnh chuyển dịch năng lượng toàn cầu và nhu cầu ngày càng cao về năng lượng sạch, việc phát triển năng lượng biển không chỉ mang lại lợi ích kinh tế mà còn góp phần bảo vệ chủ quyền biển đảo của quốc gia."
Đề xuất hoàn thiện Luật Dầu khí
Theo TS Ngô Đức Lâm, Luật Dầu khí hiện hành cần được sửa đổi để tạo khung pháp lý phù hợp với xu hướng phát triển năng lượng biển hiện đại. Các đề xuất chính bao gồm:
- Mở rộng phạm vi hoạt động dầu khí sang các loại hình năng lượng tái tạo biển như điện gió ngoài khơi, điện mặt trời nổi
- Tạo cơ chế đặc thù cho Petrovietnam trong việc phát triển các trung tâm công nghiệp năng lượng tích hợp
- Hoàn thiện chính sách chia sẻ lợi ích và bảo vệ môi trường trong hoạt động dầu khí
- Xây dựng lộ trình chuyển dịch sang năng lượng sạch nhưng vẫn đảm bảo an ninh năng lượng quốc gia
Vai trò của Petrovietnam trong chiến lược năng lượng biển
Petrovietnam đang là doanh nghiệp chủ lực trong việc khai thác dầu khí của Việt Nam. Tập đoàn này không chỉ hoạt động trong lĩnh vực thăm dò, khai thác dầu khí mà còn mở rộng sang các ngành công nghiệp hỗ trợ và năng lượng tái tạo.
Theo số liệu mới nhất, Petrovietnam chiếm khoảng 70% sản lượng dầu khí của cả nước và đóng góp khoảng 20% ngân sách nhà nước. Tuy nhiên, trước xu hướng chuyển dịch năng lượng toàn cầu, Tập đoàn đang cần khung pháp lý linh hoạt hơn để có thể đa dạng hóa hoạt động sang các loại hình năng lượng sạch.
| Chỉ tiêu | Năm 2022 | Mục tiêu 2030 | Tầm nhìn 2050 |
|---|---|---|---|
| Sản lượng dầu khí (triệu tấn) | 18.5 | 20-22 | 15-18 |
| Tỷ trọng năng lượng tái tạo (%) | 12 | 25-30 | 50-60 |
| Đầu tư vào năng lượng sạch (tỷ USD) | 2.5 | 5-7 | 10-15 |
Thách thức và cơ hội
Việc phát triển năng lượng biển tại Việt Nam đang đối mặt với nhiều thách thức:
- Thách thức về công nghệ: Nhu cầu công nghệ cao trong khai thác dầu khí sâu và phát triển năng lượng tái tạo ngoài khơi
- Thách thức về vốn: Đầu tư vào năng lượng biển đòi hỏi nguồn vốn lớn và thời gian hoàn vốn dài
- Thách thức về nhân lực: Thiếu hụt nhân lực chất lượng cao trong lĩnh vực năng lượng biển
- Thách thức về môi trường: Cân bằng giữa khai thác tài nguyên và bảo vệ môi trường sinh thái biển
Tuy nhiên, cũng có nhiều cơ hội lớn:
- Vị trí địa lý thuận lợi với tiềm năng năng lượng biển lớn
- Sự quan tâm ngày càng tăng của các nhà đầu tư quốc tế vào năng lượng Việt Nam
- Chính sách hỗ trợ từ Chính phủ cho phát triển năng lượng sạch
- Sự phát triển nhanh của công nghệ năng lượng tái tạo trên toàn cầu
Phản từ chuyên gia và doanh nghiệp
Đề xuất của TS Ngô Đức Lâm nhận được sự đồng tình từ nhiều chuyên gia trong ngành. PGS.TS. Trần Đình Long, chuyên gia năng lượng tại Đại học Bách Khoa Hà Nội, đánh giá: "Việc mở rộng Luật Dầu khí là cần thiết để tạo điều kiện cho Petrovietnam phát triển đa dạng hóa năng lượng. Tuy nhiên, cần có lộ trình rõ ràng để đảm bảo an ninh năng lượng quốc gia trong quá trình chuyển đổi."
Từ phía doanh nghiệp, đại diện một số công ty thành viên của Petrovietnam cho rằng việc sửa đổi luật sẽ tạo động lực lớn cho các doanh nghiệp đầu tư vào lĩnh vực năng lượng biển. Ông Nguyễn Văn Hùng, Tổng Giám đốc Công ty Cổ phần Dịch vụ Kỹ thuật Dầu khí PTSC, chia sẻ: "Chúng tôi rất ủng hộ đề xuất này vì nó sẽ giúp tạo ra một khung pháp lý thống nhất và thuận lợi cho các hoạt động liên quan đến năng lượng biển."
Tầm nhìn tương lai
Theo TS Ngô Đức Lâm, với việc hoàn thiện khung pháp lý, Petrovietnam có thể trở thành doanh nghiệp năng lượng tích hợp hàng khu vực, không chỉ khai thác dầu khí truyền thống mà còn phát triển các loại hình năng lượng sạch như điện gió ngoài khơi, điện mặt trời nổi, hydro xanh và các công nghệ năng lượng tiên tiến khác.
Ông cũng nhấn tầm quan trọng của việc phát triển các trung tâm công nghiệp năng lượng tích hợp: "Các trung tâm này không chỉ giúp tối ưu hóa chuỗi giá trị năng lượng mà còn tạo ra các ngành công nghiệp phụ trợ, thúc đẩy phát triển kinh tế biển bền vững."
Kết luận
Việc mở rộng Luật Dầu khí theo đề xuất của TS Ngô Đức Lâm được xem là bước đi chiến lược để tạo động lực cho Petrovietnam và ngành năng lượng Việt Nam phát triển mạnh mẽ trong lĩnh vực năng lượng biển.这不仅 sẽ giúp Việt Nam tận dụng tối đa tiềm năng năng lượng biển mà còn góp phần thực hiện cam kết tại COP26 về chuyển dịch sang năng lượng sạch.
Tuy nhiên, để hiện thực hóa các mục tiêu này, cần sự phối hợp chặt chẽ giữa các bộ, ngành, doanh nghiệp và các bên liên quan, đồng thời đảm bảo sự phát triển bền vững, cân bằng giữa kinh tế, xã hội và môi trường.