TS Võ Trí Thành Cần cơ chế minh bạch phân cấp đơn giản hóa trong Luật Dầu khí sửa đổi

Việc sửa đổi Luật Dầu khí không chỉ nhằm tháo gỡ những vướng mắc của ngành dầu khí mà còn phải tạo dựng một khung pháp lý hiện đại phù hợp với vai trò mới của Tập đoàn Công nghiệp Năng lượng Quốc gia Việt Nam Petrovietnam trong bối cảnh chuyển dịch năng lượng. Đây là quan điểm được TS Võ Trí Thành, chuyên gia kinh tế, chia sẻ tại hội thảo chuyên đề về sửa đổi Luật Dầu khí diễn ra mới đây.

Bối cảnh sửa đổi Luật Dầu khí

Luật Dầu khí hiện hành đã có hơn 15 năm được áp dụng, bối cảnh kinh tế - năng lượng trong và ngoài nước đã thay đổi đáng kể. Ngành dầu khí Việt Nam đang đối mặt với nhiều thách thức mới trong bối cảnh chuyển dịch năng lượng toàn cầu, sự phát triển của các nguồn năng lượng tái tạo và áp lực giảm phát thải. Đồng thời, Petrovietnam đang chuyển mình từ một tập đoàn dầu khí truyền thống sang một tập đoàn năng lượng đa dạng, đòi hỏi một khung pháp lý phù hợp.

Theo TS Võ Trí Thành, việc sửa đổi Luật Dầu khí là cần thiết để tạo điều kiện cho ngành dầu khí Việt Nam phát triển bền vững, đồng thời đáp ứng yêu cầu hội nhập quốc tế và cam kết về biến đổi khí hậu của Việt Nam.

Quan điểm của TS Võ Trí Thành

Tại hội thảo, TS Võ Trí Thành đã nhấn mạnh hai yêu cầu cốt lõi đối với dự thảo Luật Dầu khí sửa đổi:

1. Tạo ra cơ chế phân cấp, phân quyền rõ ràng, minh bạch giữa các cơ quan quản lý nhà nước và doanh nghiệp nhà nước trong ngành dầu khí.
2. Đơn giản hóa các thủ tục hành chính, tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động thăm dò, khai thác dầu khí nhưng vẫn đảm bảo quản lý hiệu quả và bền vững tài nguyên quốc gia.

"Chúng ta cần một cơ chế quản lý nhà nước về dầu khí vừa hiệu quả, vừa linh hoạt, vừa tạo điều kiện cho doanh nghiệp phát triển. Việc phân cấp, phân quyền cần được thực hiện một cách minh bạch để tránh tình trạng chồng chéo, tốn kém thời gian và nguồn lực", TS Võ Trí Thành nhấn mạnh.

Vướng mắc hiện tại trong ngành dầu khí

TS Võ Trí Thành chỉ ra một số vướng mắc lớn trong ngành dầu khí hiện nay cần được giải quyết thông qua việc sửa đổi luật:

• Thủ tục phê duyệt các dự án dầu khí còn phức tạp, kéo dài, gây chậm tiến độ triển khai.
• Cơ chế phân cấp, phân quyền giữa các bộ, ngành và địa phương chưa rõ ràng, dẫn đến tình trạng đùn đẩy trách nhiệm.
• Chế định về hợp đồng dầu khí chưa cập nhật với thông lệ quốc tế, gây khó khăn trong thu hút đầu tư nước ngoài.
• Vai trò và trách nhiệm của Petrovietnam chưa được quy định rõ ràng trong bối cảnh chuyển dịch năng lượng.

Vai trò mới của Petrovietnam trong bối cảnh chuyển dịch năng lượng

TS Võ Trí Thành phân tích rằng Petrovietnam đang trong quá trình chuyển đổi từ một tập đoàn dầu khí sang một tập đoàn năng lượng đa dạng. Sự chuyển đổi này đòi hỏi một khung pháp lý mới, phù hợp với:

• Vai trò của Petrovietnam như một doanh nghiệp chủ lực trong lĩnh vực năng lượng quốc gia.
• Nhu cầu phát triển các nguồn năng lượng tái tạo bên cạnh truyền thống.
• Yêu cầu về ứng dụng công nghệ cao và chuyển đổi số trong ngành năng lượng.
• Cam kết của Việt Nam trong việc giảm phát thải và phát triển kinh tế xanh.

"Petrovietnam cần được trao quyền tự chủ hơn trong việc quyết định các dự án đầu tư, đặc biệt là các dự án năng lượng tái tạo, đồng thời phải chịu trách nhiệm về hiệu quả và bền vững của các dự án", TS Võ Trí Thành nói.

Đề xuất cụ thể về cơ chế minh bạch và đơn giản hóa

Để khắc phục các vướng mắc nêu trên, TS Võ Trí Thành đề xuất một số giải pháp cụ thể:

1. Xây dựng cơ chế "một cửa" trong việc phê duyệt các dự án dầu khí, giảm thiểu thủ tục hành chính.
2. Xây dựng hệ thống thông tin minh bạch về các hoạt động dầu khí, từ thăm dò đến khai thác và chế biến.
3. Phân cấp rõ ràng giữa các chức năng quản lý nhà nước và quản lý doanh nghiệp, tránh tình trạng "vừa đá bóng, vừa thổi còi".
4. Cập nhật các quy định về hợp đồng dầu khí theo thông lệ quốc tế, tạo điều kiện thuận lợi cho hợp tác quốc tế.
5. Xây dựng khung pháp lý riêng cho Petrovietnam trong vai trò mới là tập đoàn năng lượng đa ngành.

Ý kiến của các chuyên gia khác

Bên cạnh quan điểm của TS Võ Trí Thành, nhiều chuyên gia khác cũng đã đóng góp ý kiến tại hội thảo:

• TS Trần Đình Long, chuyên gia năng lượng: "Việc sửa đổi Luật Dầu khí cần hướng tới mục tiêu phát triển bền vững, cân bằng giữa khai thác tài nguyên và bảo vệ môi trường."
• Ông Nguyễn Văn Thiện, đại diện Bộ Công Thương: "Chúng tôi sẽ tiếp thu các ý kiến chuyên gia để hoàn thiện dự thảo luật, đảm bảo tính khả thi và phù hợp với thực tiễn."
• Bà Lê Thị Mai, chuyên gia pháp lý: "Cần quy định rõ trách nhiệm của các bên liên quan trong hoạt động dầu khí, đặc biệt là trách nhiệm giải trình trước xã hội."

Dự kiến lộ trình sửa đổi Luật Dầu khí

Theo kế hoạch, dự án Luật Dầu khí sửa đổi sẽ được trình Quốc hội xem xét, thông qua vào năm 2024. Dưới đây là lộ trình dự kiến:

Kết luận

Việc sửa đổi Luật Dầu khí là bước đi cần thiết để ngành dầu khí Việt Nam thích ứng với bối cảnh mới, phát triển bền vững và đóng góp hiệu quả vào sự phát triển kinh tế - xã hội của đất nước. Quan điểm của TS Võ Trí Thành về việc cần cơ chế minh bạch phân cấp đơn giản hóa trong luật sửa đổi nhận được sự đồng tình từ nhiều chuyên gia, hứa hẹn sẽ tạo ra một khung pháp lý hiệu quả, phù hợp với xu thế phát triển của ngành năng lượng toàn cầu.

Petrovietnam và toàn ngành dầu khí Việt Nam đang đứng trước cơ hội và thách thức trong quá trình chuyển đổi. Một khung pháp lý hiện đại, minh bạch và hiệu quả sẽ là nền tảng vững chắc để ngành dầu khí Việt Nam phát triển bền vững, đáp ứng yêu cầu của thời kỳ mới.

#LuatDauKhi #Petrovietnam #BienDoiNangLuong #KinhTeVietNam #PhapLyNangLuong